වසර ගණනාවක් පුරා පැවති නොසන්සුන්කාරී තත්ත්වය උච්චතම අවස්ථාවකට පත් කරමින්, මැදපෙරදිග කලාපය දැඩි යුදමය ගැටුමකට මැදි වී තිබේ. පසුගිය පෙබරවාරි 28 වැනිදා ඇමරිකාව සහ ඊශ්‍රායලය එක්ව ඉරානයට එල්ල කළ දැවැන්ත ගුවන් ප්‍රහාර මාලාවත් සමඟ මෙම තත්ත්වය "ලෝක යුද්ධයක" පෙරනිමිති පෙන්නුම් කරන බව දේශපාලන විශ්ලේෂකයෝ පවසති.

වත්මන් තත්ත්වය පිළිබඳව අවදානය යොමු කිරීමේදී ඉරානය සහ ඇමරිකා-ඊශ්‍රායල ගැටුම වැදගත් වනවා.  
ඉරානය සහ ඇමරිකා-ඊශ්‍රායල ගැටුම, ඉරානයේ උසස් නායකත්වය ඉලක්ක කර ගනිමින් එල්ල වූ ප්‍රහාරවලින් පසු ඉරානය විසින් ඇමරිකානු හමුදා කඳවුරුවලට සහ ඊශ්‍රායලයට මිසයිල ප්‍රහාර එල්ල කරමින් ප්‍රතිප්‍රහාර ආරම්භ කර තිබෙනවා. 

හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය වසා දැමීම හරහා ඉරානය විසින් ලෝකයේ ප්‍රධානතම තෙල් ප්‍රවාහන මාර්ගයක් වන හෝමුස් සමුද්‍ර සන්ධිය (Strait of Hormuz) වසා දැමීමට පියවර ගැනීමත් සමඟ ගෝලීය ඉන්ධන මිල 25% කට වඩා වැඩි අගයකින් ඉහළ ගොස් ඇති බව විදෙස් මාධ්‍ය පෙන්වා දෙනවා. 

රුසියානු ආරක්ෂක මණ්ඩලයේ උප සභාපති දිමිත්‍රි මෙඩ්වඩෙව් ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ බටහිර රටවල මෙම මැදිහත්වීම තෙවැනි ලෝක යුද්ධයක් කරා ලෝකය තල්ලු කරමින් සිටින බවයි.

එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානයට අනුව ඉරානය, ලෙබනනය සහ සිරියාව ඇතුළු රටවලින් ලක්ෂ සංඛ්‍යාත ජනතාවක් අවතැන් වී ඇති අතර, මරණ සංඛ්‍යාව දහස ඉක්මවා ගොස් තිබෙනවා. 

ශ්‍රී ලංකාව වැනි රටවලට මෙම යුද තත්ත්වය සෘජුවම බලපානු ලබන්නේ ආර්ථිකමය වශයෙනි.  ගෝලීය වෙළඳපොළේ තෙල් මිල ඉහළ යාම මෙරට උද්ධමනයට සෘජුව බලපානු ඇත.

මැදපෙරදිග හරහා සිදුවන නාවික ගමන් බිමන් සීමා වීම නිසා අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ ආනයනයට බාධා පැමිණිය හැකිය. මැදපෙරදිග කලාපයේ සේවය කරන ලාංකිකයන්ගේ ආරක්ෂාව පිළිබඳව මේ වන විට රජය දැඩි අවධානයෙන් පසුවෙනවා. 

ලෝක නායකයන් සහ එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය යුද්ධය සමථයකට පත් කිරීමට උත්සාහ කළද, පවතින රාජ්‍ය තාන්ත්‍රික ගැටලු නිසා තත්ත්වය තවදුරටත් දරුණු විය හැකි බව පෙනෙන්නට තිබෙනවා. ස්විට්සර්ලන්තය වැනි රටවල් දැනටමත් ප්‍රකාශ කර ඇත්තේ මෙම ප්‍රහාර ජාත්‍යන්තර නීතිය උල්ලංඝනය කිරීමක් බවයි. 

සටහන - කසුනි විජේසිංහ